JOZEF VEK
JOHAN BOONEN
Genre: Psychologische tragikomedie
Bezetting: 5 h. - 2d
Creatie: Koninklijke Vlaamse
Schouwburg Brussel: 5.11.1975
Speelduur: avondvullend
Decor: Eenheidsdecor, met centrale
speelplaats met bewakingsplein bij een munitiedepot, echter voldoende abstract
gehouden om allerlei quasi -flashbacks mogelijk te maken.
KORTE INHOUD:
De "Militaire
overheid" heeft aan soldaat Jozef Vek de, toch
wel absurde opdracht gegeven een volledig leeg munitiedepot te bewaken. Hij
doet dit met een bewonderenswaardige plichtsbetrachting. Wel gaat hij bij deze
opdracht door vereenzaming stilaan geheel ten onder. Zijn toestand wordt
tragisch wanneer hij tot de bevinding komt dat zijn werk volkomen nutteloos en
zinloos is.
PERSONAGES:
Jozef Vek:
Plichtbewust soldaat.
De naam "Vek" is een begrip afkomstig uit de "Transformationele
Generatieve Grammatica", een systeem waarin modellen worden gegeven als
modellen om van de ene taal naar de andere over te gaan en waarin "vek" bv. zonder betekenis staat voor onderwerp. De
naam verwijst naar opleiding en beroep van de auteur en maakt duidelijk dat
hier autobiografische elementen aan de grondslag liggen.
Boonen omschrijft:
Jozef Vek is de mens
die middelevenredig is tussen gisteren en morgen. Een gezonde mens met normale
gevoelens en normale verhoudingen tot de anderen, maar schizofreen (zoals
iedereen) in die zin dat hij in een bepaald leefpatroon zit, daar uit wil, maar
er niet in slaagt door zijn besluiteloosheid. Zoals de man in de straat speelt
Jozef Vek deze schizofrenie steeds weer weg, hij doet
dit op een clowneske wijze met grappen en grollen. In zijn zoeken naar de zin
van het leven, worstelt hij met wat had gekund, met wat had gemoeten en met wat
hij is geworden. Met de droom en met de realiteit ...
De problemen, waarmee hij niet
in het reine komt, dringen zich gewild aan hem op in de vorm van een aantal
Peter Pecs:
Zijn kapitein. In de contacten met hem rekent Vek af
met zijn eigen promotiedrang. Verpersoonlijking van zijn geweten.
Soldaat 7: Collega van Vek. Het teken voor Veks wil tot
opstandigheid.
Magister Johannes: Zijn
vroegere leermeester, symbool uit het verleden voor alles wat te maken heeft
met Veke opvoeding, met de absolute zekerheden die
hem werden ingepompt en die nu afbrokkelen.
Paulus Vek:
zijn vader. Loopt als personage eigenlijk evenredig aan Magister Johannes. Alleen
zal zijn vader hem een oplossing aan de hand doen.
Anna: vrouw van Jozef Vek. Is eigenlijk de "mater dolorosa"
in het geheel van verhoudingen.
Katerina: Vrouw van de kapitein. Anekdotisch personage, dat eigenlijk de ommekeer
van opstandigheid naar gelatenheid bij Vek moet
teweeg brengen.
PERSOONLIJK OORDEEL:
Deze prachtig geschreven
tekst, in feite eigenlijk een lange monoloog voor het
hoofdpersonage, betekent voor regisseur en vertolkers op vele gebieden een niet
onaanzienlijke klus: hermetische schriftuur, zwaar geladen symboliek, typepersonages.
Wanneer al deze voorwaarden vervuld zijn, kan er een prachtige voorstelling
uit groeien.
KVS regisseur Senne Rouffaer
omschreef het theatraal gegeven, vooral in functie van de ogenschijnlijk
hermetische tekst: "Langs en door de acteur wordt het een duidelijk
leesbare figuur, waarin wij inderdaad onszelf kunnen en zullen herkennen".
Gedeelte van zijn werk is verkrijgbaar
bij: J. Janssens
JOHAN BOONEN ° 1939
Studeerde klassieke filologie
aan de K.H. te Leuven.
Leraar middelbaar onderwijs.
Johan Boonen
is een bijzonder actieve schrijver en vertaler. In zijn lange carrière schreef
en vertaalde hij voor toneel, radio, televisie en film. Bovendien doceert hij
tekstanalyse en dramaturgie aan de Erasmushogeschool
in Brussel.
Zijn curriculum is
indrukwekkend. Hij vertaalde niet alleen Griekse drama's van Sophocles, Aischulos en Euripides, maar ook Homeros, Aristophanes,
Sappho en werken van Plautus staan op zijn palmares,
evenals Shakespeare, Molière en Williams. Bovendien
schreef hij heel wat televisiescenario's en toneelstukken.
In 1976 kreeg hij de
Driejaarlijkse Staatsprijs voor Toneelletterkunde en sindsdien werd hij nog
verschillende keren onderscheiden.
Vertalingen en bewerkingen:
Agamemnoon: (Aischulos)
Ajax: 1991 Vertaling
Antigone, geen seute: 2008-2009 tekstbewerking
Antigone: 1998-1999 tekst
De Bacchanten: 1994-1995
vertaling
De storm: (Shakespeare)
De Trojaanse vrouwen:
1996-1997 vertaling
Elektra: 1990 Vertaling
Het klein kasteeltje:
2003-2004 vertaling
Le bourgeos gentilhomme:
1993-1994 vertaling
Magie Rouge: Vertaling
Medea (Euripides) vertaling
Midzomernachtsdroom: 1997-1998 vertaling
Shakespeare of Griek? 1994-1995 vertaling
Trojaanse vrouwen: 2005-2006
bewerking
Toneelwerken:
Anha-Anna" (1977)
De Blijde Intrede van Kristus te Brussel" (1979)
De Bokken" (1974)
Jozef Vek"
(1975)
Ter memorie: 1997
Varkenspest: (1998)
Vorst aan de grond: (1995-1996)
H.M.
Uit de reeks steekkaarten van VVT(S) - Vta juli 1980
Digitalisering
en actualisatie door R.G 01-04-2009